ការចូលគណនី៖ របៀបចុះឈ្មោះចូលប្រើដោយសុវត្ថិភាព និងជៀសវាងការបោកប្រាស់

របៀបស្គាល់ទំព័រចូលគណនីពិត

ពេលអ្នកស្វែងរកសេវាកម្ម អ្នកនឹងជួបជាមួយនឹងឈ្មោះវេបសាយ (domain) ជាច្រើន។ អ្នកប្រតិបត្តិការតែងតែប្រើប្រាស់វេបសាយជាច្រើន ដើម្បីធានាបាននូវភាពងាយស្រួលក្នុងការចូលប្រើ ជាពិសេសនៅពេលដែលវេបសាយខ្លះត្រូវបានបិទប្រតិបត្តិដោយក្រុមហ៊ុនផ្តល់សេវាអ៊ីនធឺណិត ឬតាមច្បាប់ក្នុងតំបន់។ វេបសាយទាំងនេះអាចនឹងផ្លាស់ប្តូរ ឬប្តូរជំនួសគ្នាទៅតាមភាពអាចចូលប្រើបានក្នុងតំបន់នីមួយៗ។

ប្រសិនបើអ្នកចូលទៅកាន់វេបសាយផ្សេងពីអ្វីដែលអ្នករំពឹងទុក សូមប្រុងប្រយ័ត្ន។ ទោះបីជាវាអាចជាវេបសាយបម្រុង (mirror) ដែលត្រឹមត្រូវពីអ្នកប្រតិបត្តិការក៏ដោយ ក៏វាអាចជាវេបសាយបន្លំ (phishing) ដែលបង្កើតឡើងឱ៙មានរាងដូចវេបសាយពិតប្រាកដដែរ។

ការត្រួតពិនិត្យសុវត្ថិភាពសំខាន់ៗ៖

1. ពិនិត្យ URL៖ សូមប្រាកដថា បន្ទាត់អាសយដ្ឋានបង្ហាញវេបសាយត្រឹមត្រូវ។ សូមពិនិត្យយ៉ាងល្អិតល្អន់ចំពោះការវាយខុសអក្សរ ដូចជា 'mh777.b1z' ជំនួសឱ្យ 'mh777.biz' ឬមានសញ្ញាដាក់ចន្លោះ (hyphens) បន្ថែម។ សូមប្រៀបធៀបវេបសាយនោះជាមួយនឹងវេបសាយដែលអ្នកដឹងថាត្រឹមត្រូវ។
2. ផ្ទៀងផ្ទាត់ HTTPS៖ ការតភ្ជាប់សុវត្ថិភាពត្រូវបានបង្ហាញដោយរូបសញ្ញាសោក្នុងបន្ទាត់អាសយដ្ឋាន។ ការចុចលើរូបសញ្ញានេះគួរតែបង្ហាញវិញ្ញាបនបត្រ (certificate) ដែលមានសុពលភាពសម្រាប់ម្ចាស់វេបសាយ។ សូមចំណាំថា វេបសាយបន្លំក៏ប្រើ HTTPS ដែរ ដូច្នេះវាជាការត្រួតពិនិត្យដែលចាំបាច់ ប៉ុន្តែមិនគ្រប់គ្រាន់ទេ។
3. ស្វែងរកភាពស៊ីសង្វាក់គ្នា៖ រចនាបទ ការដាក់រូបសញ្ញា (logo) និងភាសា គួរតែស៊ីសង្វាក់គ្នាជាមួយនឹងចំណីដែលអ្នកចងចាំពីការចូលប្រើកន្លងមក។ ភាពខុសគ្នាបន្តិចបន្តួចនៅក្នុងពុម្ពអក្សរ ឬចន្លោះប្រហោង អាចបង្ហាញថាវាជាវេបសាយក្លែងក្លាយ។
4. ប្រើ Bookmarks៖ វិធីសុវត្ថិភាបំផុតដើម្បីចូលគណនីគឺការវាយអាសយដ្ឋាន URL ដែលត្រឹមត្រូវ និងស្គាល់ច្បាស់ចូលទៅក្នុងកម្មវិធីរុករក (browser) របស់អ្នក ឬប្រើ Bookmarks ដែលអ្នកបានបង្កើតឡើងក្នុងអំឡុងពេលការចូលប្រើលើកដំបូងដែលបានផ្ទៀងផ្ទាត់រួចហើយ។

សុវត្ថិភាពគណនី៖ការការពារព័ត៌មានសម្ងាត់របស់អ្នក

នៅពេលអ្នកចូលទៅកាន់ទំព័រចូលគណនីដែលត្រឹមត្រូវ ជំហានដំបូងក្នុងការការពារគណនីរបស់អ្នកគឺការប្រើពាក្យសម្ងាត់។ អ្នកប្រើប្រាស់ជាច្រើនចូលចិត្តប្រើពាក្យសម្ងាត់ដដែលៗនៅលើវេបសាយផ្សេងៗគ្នា ដែលបង្កើនហានិភ័យប្រសិនបើវេបសាយមួយក្នុងចំណោមវេបសាយទាំងនោះត្រូវបានគេលួចទិន្នន័យ។

• ប្រើពាក្យសម្ងាត់ផ្ទាល់ខ្លួន៖ បង្កើតពាក្យសម្ងាត់ដ៏រឹងមាំ និងមិនធ្លាប់ប្រើនៅកន្លែងផ្សេងសម្រាប់គណនីរបស់អ្នក។ អ្នកអាចពិចារណាប្រើកម្មវិធីគ្រប់គ្រងពាក្យសម្ងាត់ (Password Manager) ដើម្បីបង្កើត និងរក្សាទុកពាក្យសម្ងាត់ស្មុគស្មាង។
• បើកប្រព័ន្ធអត្តសញ្ញាណពីរជាន់ (2FA)៖ ប្រសិនបើវេបសាយមានផ្តល់ជូន 2FA (តាមរយៈ SMS ឬកម្មវិធីអ្នកបញ្ជាក់អត្តសញ្ញាណ) សូមបើកវា។ នេះបន្ថែមកម្រិតសុវត្ថិភាពមួយទៀត ដែលមានន័យថា ទោះបីជាមានគេលួចពាក្យសម្ងាត់របស់អ្នកក៏ដោយ ក៏ពួកគេមិនអាចចូលគណនីបានទេ លុះត្រាតែមានទូរស័ព្ទរបស់អ្នក។
• តាមដានសកម្មភាពចូលគណនី៖ សូមតាមដានប្រវត្តិគណនីរបស់អ្នកជារឿយៗ។ ប្រសិនបើអ្នកឃើញមានការចូលគណនីពីឧបករណ៍ ឬទីតាំងដែលមិនស្គាល់ សូមផ្លាស់ប្តូរពាក្យសម្ងាត់របស់អ្នកភ្លាមៗ។
• ចេញពីគណនីឱ្យបានត្រឹមត្រូវ៖ សូមចេញពីគណនី (Logout) ជានិច្ចនៅពេលប្រើប្រាស់កុំព្យូទ័ររួម ឬកុំព្យូទ័រសាធារណៈ ដើម្បីការពារការលួចសមាយ (Session Hijacking)។

ចំណាំ៖ មុខងារសុវត្ថិភាពជាក់លាក់អាចខុសគ្នាអាស្រ័យលើតំបន់ និងប្រភេទគណនីរបស់អ្នក។ សូមពិនិត្យមើលផ្នែក 'សុវត្ថិភាព' ឬ 'ការកំណត់' នៅក្នុងកម្មវិធី ឬវេបសាយផ្លូវការសម្រាប់ជម្រើសចុងក្រោយបំផុត។

សាកល្បងហ្គេម Crash ប្រភេទ Demo ឥតគិតថ្លៃ

មុននឹងហានិភ័យលុកពិត អ្នកអាចសាកល្បងមុខងារចូលប្រើ និងការលេងល្បែងរបស់អ្នកដោយប្រើការសាកល្បងឥតគិតថ្លៃរបស់យើង។ យើងផ្តល់ជូនហ្គេម Crash ពិតប្រាកដនៅលើគេហទំព័រនេះ។ នៅក្នុងហ្គេមនេះ រថភ្លើងអាកាសឡើងទៅតាមខ្សែកោងរលោងខណៈដែលមេគុណកើនឡើងពី 1.00x។ អ្នកដាក់ការភ្នាល់មុនពេលការប្រកួតចាប់ផ្តើម ហើយត្រូវចុច Cash Out មុនពេលចំណុចបាក់ដោយចៃដន្យកើតឡើង។ ប្រសិនបើអ្នក Cash Out ទាន់ពេលវា ការភ្នាល់របស់អ្នកនឹងត្រូវបានគុណ។ ប្រសិនបើរថភ្លើងអាកាសបាក់មុន អ្នកនឹងបាត់បង់ការភ្នាល់។

ហ្គេមនេះមានគម្រោងផ្ទះ និងការបែងចែកដែលមានកន្ទុយធ្ងន់ ដែលមានន័យថា មេគុណខ្ពស់អាចកើតមាន ប៉ុន្តែកម្រ។ អ្នកក៏អាចប្រើជម្រើស Cash Out ដោយស្វ័យប្រវត្តិដើម្បីកំណត់មេគុណគោលដៅ។ របារប្រវត្តិបង្ហាញពីចំណុចបាក់ចុងក្រោយ ជួយឱ្យអ្នកយល់ពីលំនាំ ទោះបីជារាល់ការប្រកួតនីមួយៗមានឯករាជ្យពីគ្នាក៏ដោយ។

ការស្តារការចូលប្រើ៖ តើត្រូវធ្វើដូចម្លើងប្រសិនបើអ្នកមិនអាចចូលទៅក្នុងគណនីបាន?

ការភ្លេចពាក្យសម្ងាត់គឺជារឿងធម្មតា។ ខាងក្រោមនេះគឺជាដំណើរការស្តង់ដារសម្រាប់ការស្តារការចូលប្រើប្រាស់៖

1. ចុច 'ភ្លេចពាក្យសម្ងាត់'៖ នៅលើទំព័រចូលប្រើប្រាស់ សូមស្វែងរកតំណភ្ជាប់នេះ។ វាស្ថិតនៅជិតប៊ូតុង 'ចូលប្រើប្រាស់'។
2. ផ្ទៀងផ្ទាត់អ៊ីមែល ឬទូរស័ព្ទរបស់អ្នក៖ សូមបញ្ចូលអាសយដ្ឋានអ៊ីមែល ឬលេខទូរស័ព្ទដែលបានចុះឈ្មោះនៅក្នុងគណនីរបស់អ្នក។ អ្នកនឹងទទួលបានកូដ ឬតំណភ្ជាប់សម្រាប់ការកំណត់ឡើងវិញ។
3. ពិនិត្យថតសំបុត្រអៀន/សំណល់៖ ប្រសិនបើអ្នកមិនទាន់ទទួលបានកូដក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មាននាទី ចូលទៅពិនិត្យថតសំបុត្រអៀន។ សូមប្រាកដថាអ្នកបានបញ្ចូលព័ត៌មានទំនាក់ទំនងត្រឹមត្រូវ។
4. ទាក់ទងការគាំទ្រ៖ ប្រសិនបើអ្នកមិនអាចចូលប្រើប្រាស់អ៊ីមែល ឬទូរស័ព្ទដែលបានចុះឈ្មោះទៀតទេ អ្នកអាចត្រូវការផ្ទៀងផ្ទាត់អត្តសញ្ញាណរបស់អ្នកតាមរយៈការគាំទ្រអតិថិជន។ នេះជាធម្មតាទាមទារការផ្តល់ឯកសារអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ឬភស្តុតាងនៃអាសយដ្ឋាន។

សំខាន់៖ សូមកុំចែករំលែក OTP (ពាក្យសម្ងាត់ប្រើម្តង) ឬកូដផ្ទៀងផ្ទាត់របស់អ្នកជាមួយនរណាម្នាក់ទេ ទោះបីជាពួកគេអះអាងថាជាពីការគាំទ្រក៏ដោយ។ ការគាំទ្រផ្លូវការនឹងមិនសុំពាក្យសម្ងាត់ពេញលេញ ឬ OTP របស់អ្នកតាមរយៈសារចៃដន្យទេ។

ការបោកប្រាស់ Phishing ទូទៅដែលគួរជៀសវាង

ការវាយប្រហារប្រភេទ Phishing តែងតែគោលដៅលើអ្នកភ្នាល់ ព្រោះពួកគេចង់ចូលប្រើប្រាស់លុយ ឬប្រាក់រង្វាន់របស់ខ្លួន។ សូមប្រុងប្រយ័ត្នចំពោះ៖

• តំណភ្ជាប់ក្នុងអ៊ីមែល៖ អ៊ីមែលដែលប្រកាសថាអ្នកឈ្នះរង្វាន់ ឬគណនីរបស់អ្នកត្រូវបានផ្អាក អាចមានតំណភ្ជាប់ទៅកាន់ទំព័រចូលប្រើប្រាស់ក្លែងក្លាយ។ សូមចូលទៅកាន់ទំព័រចូលប្រើប្រាស់ដោយផ្ទាល់ តាមរយៈការវាយអាសយដ្ឋានវេបសាយចូលទៅក្នុងកម្មវិធីរុករករបស់អ្នក ជាជាងចុចលើតំណភ្ជាប់ក្នុងអ៊ីមែល។
• ការផ្សព្វផ្សាយលើបណ្តាញសង្គម៖ ការផ្សព្វផ្សាយលើ Facebook ឬ Instagram ដែលមើលទៅដូចជាផ្លូវការ ប៉ុន្តែតំណភ្ជាប់ទៅកាន់វេបសាយផ្សេង អាចជាអ្នកចែកចាយផលិតផល ឬអ្នកបោកប្រាស់។ សូមពិនិត្យ URL មុននឹងបញ្ចូលព័ត៌មានគណនី។
• កម្មវិធីទូរស័ព្ទ៖ សូមប្រាកដថាអ្នកកំពុងទាញយកកម្មវិធីពីប្រភពផ្លូវការ។ ប្រសិនបើអ្នកប្រើប្រាស់កំណែវេបសាយ សូមពិនិត្យអាសយដ្ឋានវេបសាយដូចដែលបានពណ៌នាខាងលើ។

ប្រសិនបើអ្នកបញ្ចូលព័ត៌មានគណនីរបស់អ្នកនៅលើវេបសាយក្លែងក្លាយ អ្នកបោកប្រាស់នឹងចាប់យកវា។ ប្រសិនបើអ្នកសង្ស័យថាអ្នកបានចូលប្រើប្រាស់នៅលើវេបសាយ Phishing សូមផ្លាស់ប្តូរពាក្យសម្ងាត់របស់អ្នកភ្លាមៗនៅលើវេបសាយពិត និងតាមដានសកម្មភាពប្រើប្រាស់មិនត្រឹមត្រូវ។

18+ ការភ្នាល់ដោយទទួលខុសត្រូវ

ចងចាំថា ការភ្នាល់មានហានិភ័យ។ អ្នកត្រូវមានអាយុ 18 ឆ្នាំឡើងទៅទើបអាចលេងបាន។ ការលេងកំណែ Demo ប្រើប្រាស់កាក់ស្មានតែមិនមានការឈ្នះលុយពិតទេ ប៉ុន្តែកំណែដែលប្រើប្រាស់លុយពិតមាន។ សូមភ្នាល់ដោយទទួលខុសត្រូវ និងភ្នាល់តែលុយដែលអ្នកអាចទ្រាំនឹងការបាត់បង់បានប៉ុណ្ណោះ។